4,5 mld zł na fabrykę aut, baza USA i nowe zasady jawności płac w ochronie zdrowia
Rada Ministrów uruchomiła prace nad stałą bazą wojsk USA w Polsce
Najdalej idącą decyzją dotyczącą bezpieczeństwa była uchwała Rady Ministrów upoważniająca Ministra Obrony Narodowej do podjęcia działań na rzecz utworzenia w Polsce stałej bazy wojskowej dla żołnierzy Stanów Zjednoczonych. Decyzja zapadła w trybie uchwały rządu, a jej celem jest rozpoczęcie formalnych prac przygotowawczych. Chodzi o stałą obecność wojsk amerykańskich, a nie o rozwiązanie czasowe lub rotacyjne. W praktyce oznacza to wejście w etap uzgodnień organizacyjnych i politycznych po stronie polskiej.
"Stała baza wojskowa Stanów Zjednoczonych w Polsce to szansa na radykalne zwiększenie bezpieczeństwa naszego kraju, ale także duże wyzwanie organizacyjne"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier poinformował, że rząd przyjął uchwałę po inicjatywie zgłoszonej przez szefa resortu obrony. W tym trybie Minister Obrony Narodowej otrzymał formalne umocowanie do rozpoczęcia dalszych działań. Kolejnym krokiem mają być konsultacje i uzgodnienia ze stroną amerykańską. Równolegle mają zostać przygotowane propozycje dotyczące możliwej lokalizacji bazy, potrzebnej infrastruktury, całkowitych kosztów przedsięwzięcia oraz źródeł finansowania.
"Dziękuję Premierowi Władysławowi Kosiniakowi-Kamyszowi za inicjatywę utworzenia stałej bazy Sił Zbrojnych Stanów Zjednoczonych. To bardzo poważne przedsięwzięcie. Dzisiaj przyjęliśmy uchwałę Rady Ministrów w tej sprawie, aby rozpocząć nad nim prace"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Rząd wskazał, że stała obecność wojsk USA ma wzmacniać bezpieczeństwo Polski i całej wschodniej flanki NATO. Według przedstawionych założeń baza ma też pogłębiać współpracę obronną między Polską a Stanami Zjednoczonymi. Na obecnym etapie nie wskazano jeszcze konkretnego miejsca budowy. Nie podano też harmonogramu zakończenia uzgodnień, ponieważ najpierw mają zostać zebrane dane techniczne, finansowe i logistyczne.
Premier podpisał dokument o Local Content dla spółek z udziałem Skarbu Państwa
Drugą decyzją ogłoszoną przed posiedzeniem rządu było podpisanie przez premiera dokumentu z rekomendacjami dla spółek z udziałem Skarbu Państwa. Chodzi o „Dobre praktyki w zakresie zwiększenia przez spółki z udziałem Skarbu Państwa udziału komponentu krajowego w kluczowych procesach inwestycyjnych”. Dokument dotyczy stosowania zasad Local Content, czyli zwiększania udziału krajowych firm, pracowników i dostawców przy realizacji strategicznych projektów. Został przyjęty jako narzędzie wytyczające sposób prowadzenia inwestycji przez podmioty publiczne.
"Bardzo ważne jest dla nas, aby krajowe inwestycje przynosiły korzyści polskim firmom i pracownikom"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Rząd wyjaśnił, że rozwiązanie ma znaczenie gospodarcze i bezpieczeństwa ekonomicznego. Większy udział krajowych przedsiębiorstw w dużych inwestycjach ma wzmacniać konkurencyjność polskiej gospodarki i zwiększać jej odporność na zewnętrzne zakłócenia. W praktyce chodzi o to, aby przy strategicznych projektach infrastrukturalnych, energetycznych i przemysłowych większa część zamówień, usług i dostaw trafiała do podmiotów działających w kraju. Szczególne znaczenie ma to dla sektora małych i średnich firm, które dzięki takim zasadom mają uzyskać nowe możliwości wejścia do dużych łańcuchów inwestycyjnych.
Zastosowanie zasad Local Content ma też przynosić efekty długofalowe. Rząd wskazał na rozwój technologii, zdobywanie nowych kompetencji oraz budowanie przewag konkurencyjnych polskich przedsiębiorstw. Oznacza to, że w planowanych inwestycjach mają liczyć się nie tylko końcowe koszty, ale również skala korzyści pozostających w krajowej gospodarce. W ten sposób bezpieczeństwo państwa zostało połączone z budową silnego zaplecza gospodarczego i przemysłowego.
Jaworzno wraca do gry. 4,5 mld zł zabezpieczone na projekt fabryki samochodów elektrycznych
Wśród projektów przemysłowych rząd wskazał wznowienie prac nad budową fabryki samochodów elektrycznych w Jaworznie. Chodzi o inwestycję realizowaną przez spółkę ElectroMobility Poland, która wcześniej była kojarzona z projektem Izera. Premier przypomniał, że poprzednia formuła tego przedsięwzięcia zakończyła się niepowodzeniem. Obecny rząd poinformował jednak, że zakończył przygotowania do reaktywacji projektu i przeszedł do kolejnego etapu organizacyjnego.
"Znamy smutny finał ambitnego przedsięwzięcia, jakim była Izera za czasów naszych poprzedników"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Według przekazanych informacji pozyskano nowego partnera dla inwestycji oraz zabezpieczono 4,5 mld zł finansowania z Krajowego Planu Odbudowy. To kluczowy element projektu, ponieważ bez zapewnionego finansowania nie byłoby możliwe przejście do podpisania umowy inwestycyjnej. Zgodnie z przedstawionym harmonogramem umowa ma zostać zawarta jesienią. Produkcja w zakładzie ma ruszyć w 2029 roku, jeśli kolejne etapy przygotowań zostaną zrealizowane zgodnie z planem.
- 4,5 mld zł finansowania zabezpieczono z Krajowego Planu Odbudowy na projekt w Jaworznie.
- Umowa inwestycyjna dla fabryki samochodów elektrycznych ma zostać podpisana jesienią.
- Uruchomienie produkcji zaplanowano na 2029 rok.
- Fabryka ma wytwarzać do 400 tys. pojazdów rocznie.
- Inwestycja ma stworzyć około 4 tys. miejsc pracy.
Skala planowanej produkcji pokazuje, że chodzi o jeden z większych projektów przemysłowych w tym segmencie. Zakład ma osiągnąć zdolność produkcyjną do 400 tys. pojazdów rocznie. Według rządowych założeń inwestycja ma przynieść około 4 tys. miejsc pracy. Oprócz bezpośredniego zatrudnienia może to oznaczać również zwiększone zapotrzebowanie na usługi, dostawy i kooperację w otoczeniu przemysłowym.
Rząd przyjął projekt ustawy o dokładniejszych danych płacowych w ochronie zdrowia
Podczas posiedzenia Rady Ministrów przyjęto także projekt ustawy dotyczący wynagrodzeń pracowników medycznych. Decyzję podjął rząd w trybie przyjęcia projektu ustawy, który ma następnie przejść dalszą ścieżkę legislacyjną. Nowe przepisy mają umożliwić Ministrowi Zdrowia, Narodowemu Funduszowi Zdrowia oraz Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji pozyskiwanie dokładniejszych danych o wynagrodzeniach. Celem jest zwiększenie przejrzystości systemu i skuteczniejszy nadzór nad wydatkowaniem środków publicznych.
Istotna zmiana polega na tym, że dane o wynagrodzeniach będą mogły być przypisywane do konkretnych osób. Identyfikacja ma się odbywać na podstawie numeru PESEL albo numeru prawa wykonywania zawodu. Oznacza to odejście od zbiorczych i mniej precyzyjnych zestawień na rzecz dokładniejszego monitorowania przepływu pieniędzy w ochronie zdrowia. Dla instytucji publicznych ma to być narzędzie do lepszej analizy kosztów pracy w systemie.
Premier odniósł się przy tej okazji do informacji o wysokich zarobkach jednego z lekarzy z Warszawy. Zapowiedział szczegółowe wyjaśnienie tej sprawy, a także możliwość podjęcia dalszych kroków po zakończeniu kontroli. Wskazano, że w zależności od ustaleń sprawą może zająć się również prokuratura. Wypowiedź ta została powiązana z potrzebą dokładniejszego gromadzenia danych o wynagrodzeniach w całym systemie.
"Szczegółowo wyjaśnimy sprawę młodego lekarza z Warszawy. W zależności od wyników kontroli sprawą może zainteresować się również prokuratura"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Rząd rozpoczął wygaszanie programu „Ceny Paliw Niżej”
W pakiecie omawianych decyzji znalazła się również informacja o rozpoczęciu procesu stopniowego wygaszania programu CPN, czyli „Ceny Paliw Niżej”. Program został wcześniej wprowadzony w odpowiedzi na gwałtowne wzrosty cen paliw związane z konfliktem na Bliskim Wschodzie. Teraz, wobec spadku cen na rynkach światowych, rząd rozpoczął odchodzenie od tego mechanizmu. Zmiany mają być wprowadzane etapami.
"Z satysfakcją mogę powiedzieć, że program CPN działał i wyraźnie stabilizował sytuację. Wczoraj zaczęliśmy wygaszanie programu i mamy dobre wieści – mimo przywrócenia akcyzy, ceny paliw na stacjach będą na podobnym poziomie"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
W pierwszym etapie ma zostać przywrócona akcyza na paliwa. Następnym krokiem będzie powrót do standardowych stawek VAT. Rząd zaznaczył, że ze względu na obecną sytuację na światowych rynkach paliwowych zmiany te nie powinny wywołać istotnego wzrostu cen na stacjach. Dla kierowców oznacza to, że proces wycofywania osłon podatkowych ma przebiegać bez gwałtownego skoku cen detalicznych.
Cały pakiet decyzji i zapowiedzi pokazuje, że podczas tego posiedzenia rząd połączył kwestie bezpieczeństwa militarnego, inwestycji strategicznych, polityki przemysłowej, jawności finansów publicznych w ochronie zdrowia oraz polityki paliwowej. W części spraw zapadły już konkretne decyzje w trybie uchwały lub przyjęcia projektu ustawy. W innych uruchomiono kolejne etapy przygotowań, jak przy bazie wojsk USA i fabryce samochodów elektrycznych. W każdym z tych obszarów wskazano też konkretne zadania dla ministrów, spółek z udziałem Skarbu Państwa i instytucji publicznych.