Józef Oberc

Geolog
28.07.1918 22.11.2008 Jaśle

Biografia

Józef Oberc urodził się 28 lipca 1918 roku w Jaśle. Studiował geologię na Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie, gdzie podczas okupacji rozpoczął pisanie pracy magisterskiej Podole na tle płyty rosyjskiej. Warunki okupacyjne zmusiły go w 1941 roku do przerwania pracy, choć uzyskał absolutorium. W latach 1942–1945 pracował w Karpathen Öl AG Lemberg przy wydobyciu ropy naftowej w okolicy Gorlic.

Po wojnie pracował krótko w Instytucie Naftowym w Krośnie, jako geolog kartujący. W ramach powojennych wysiedleń przybył do Krakowa, gdzie w lipcu 1945 obronił magisterium na Uniwersytecie Jagiellońskim, a w listopadzie tego roku został asystentem w Zakładzie Geologii i Paleontologii Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu. W lipcu 1946 przeniósł się na Uniwersytet Wrocławski, gdzie pracował aż do emerytury. W maju 1947 obronił doktorat na podstawie pracy Fałd gorlicki i brzeg płaszczowiny magurskiej na wschód od Gorlic, był to drugi doktorat na powojennym Wydziale Nauk Przyrodniczych Uniwersytetu Wrocławskiego.

Po uzyskaniu doktoratu objął stanowisko adiunkta (1948–1952). Następnie obejmował stanowiska samodzielnego pracownika nauki (1952), zastępcy profesora (1954), docenta (1955), profesora nadzwyczajnego (1963) i profesora zwyczajnego (1975). W latach 1954–1955 był prodziekanem Wydziału Nauk Przyrodniczych Uniwersytetu Wrocławskiego, a od 1961 do 1990 – kierownikiem Zakładu Geologii Fizycznej.

Był członkiem rad naukowych wielu instytucji, m.in. Uniwersytetu Wrocławskiego, Politechniki Wrocławskiej i Państwowego Instytutu Geologicznego. Był także członkiem Komisji Tektoniki Komitetu Nauk Geologicznych PAN, Zarządu Komitetu Nauk Geologicznych PAN oraz członkiem Zarządu Wrocławskiego Towarzystwa Naukowego.

Głównym obiektem badań Józefa Oberca były serie metamorficzne południowo-zachodniej Polski, a w szczególności masywy Śnieżnika, karkonosko-izerskiego, Wzgórz Strzelińskich i Gór Kaczawskich. Studiował także tektonikę sudeckich masywów granitowych: karkonoskiego, strzelińskiego i strzegomskiego, a także zjawiska tektoniki disjunktywnej, neotektoniki i glaciotektoniki. Dorobek naukowy obejmuje 260 publikacji autorskich i współautorskich. Był członkiem Polskiego Towarzystwa Geologicznego.

Podsumowaniem długoletnich prac w Sudetach stała się monografia Tektonika. Sudety i obszary przyległe wydana w 1972 w ramach encyklopedycznego opracowania geologii Polski Budowa Geologiczna Polski. Na kilka dziesięcioleci była to podstawowa synteza geologii Sudetów. Był także współautorem arkuszy mapy geologicznej w skali 1:25 000 Bard o i Nowa Ruda.

Odznaczony m.in. Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (1973), Medalem Komisji Edukacji Narodowej, Medalem 10-lecia Polski Ludowej (1955) oraz Odznaką tytułu honorowego Zasłużony Nauczyciel Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej oraz w 1995 Medalem Uniwersytetu Wrocławskiego; w 2006 uzyskał Odznakę Honorową Zasłużony dla Polskiej Geologii.

Pochowany na cmentarzu św. Wawrzyńca. Brat księdza Aleksandra Oberca, odznaczonego medalem Sprawiedliwy wśród narodów świata, był także profesorem geologii Andrzeja Oberca. Jego bratankiem był Paweł Oberc, polski geofizyk.

Wybrane publikacje obejmują m.in. Region Gór Bardzkich (Sudety, 1957); Tektonika Wschodnich Karkonoszy (1960); Geologia krystaliniku Wzgórz Strzelińskich (1966); Rozrzut B-lineacji w krystaliniku izerskim (1967); Tektonika. Sudety i obszary przyległe (1972); Early to Middle Variscan development of the West Sudetes (1980); Platforma epikaledońska Sudetów na zachód od strefy Niemczy i stosunek do niej płaszczowin waryscyjskich (1991).

Mapy współautorskie J. Oberca: Mapa geologiczna Polski i krajów ościennych (1968); Mapa tektoniczna Polski (1975); Mapy fotogeologiczna Sudetów (1986); Mapa geologiczna krystaliniku strzelińskiego (1988); Szczegółowa mapa geologicznej Sudetów arkusze Nowa Ruda (1958) i Bardo Śl. (1995).

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Autor monografii Tektonika. Sudety i obszary przyległe (1972)
260 publikacji autorskich i współautorskich
Kierownik Zakładu Geologii Fizycznej Uniwersytetu Wrocławskiego (1961–1990)
Odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (1973)
Członek wielu rad naukowych i Polskiego Towarzystwa Geologicznego

Ciekawostki

Brat księdza Aleksandra Oberca, odznaczonego Sprawiedliwy wśród Narodów Świata
Bratem był profesor geologii Andrzej Oberc
Bratankiem był Paweł Oberc, polski geofizyk

Udostępnij